Start Omhoog Feedback Zoeken

 Alles over hoogteziekte
Ook in 2010: gezond klimmen en veel hoogteplezier!

  Laatste update: 27 december 2009

 

  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hoogteziekte ontstaat door een tekort aan zuurstof op hoogtes boven de 2000-2500 meter. Het lichaam heeft tijd nodig om zich aan die 'vijandige omgeving' aan te passen, en als die tijd niet gegeven wordt krijg je klachten: hoofdpijn, misselijkheid, benauwdheid. In ernstige gevallen kan zich vocht in de longen en/of de hersenen ophopen. Als je dan geen maatregelen treft, is de kans op overlijden groot. Over wat je er aan kan doen om niet ziek te worden, of als je het toch wordt, om het te overleven, gaat deze website. In 2 boeken kan de lezer zich verder op de hoogte stellen.

1. Boekje Hoe blijf ik gezond in de hoogte: informatie voor toeristen over hoogteziekte.Te koop voor ongeveer 11,50 euro in de boekhandel (o.a. Bever) en via www.kit.nl. Dit boekje is geschreven voor toeristen en reisleiders.

2. Boek Hoogteziekte: theorie en praktijk. Dit boek is geschreven voor artsen en andere deskundigen die het naadje van de kous willen weten. Bestellen bij de auteur via hoogteziekte@hotmail.com (50 euro)

 

 

 

Laatste bewerkingsdatum: 27-12-2009

 

 

Achtergrondinfo

Het gebruik van medicijnen bij eenmaal geconstateerde hoogteziekte luistert nauw. Slik nooit zo maar wat, en als de diagnose vrij zeker is, volg dan precies wat hieronder is aangegeven. Denk nooit dat je in jouw geval ook wel met wat minder pillen af kan! Bij twijfel moet je helaas soms het risico nemen op ongewenste bijwerkingen, en het aangegeven medicijn slikken. Dan zeker altijd ook afdalen. Voor kinderen gelden andere hoeveelheden, en ook deze zo goed en nauwkeurig mogelijk volgen.

 

Samenvattende aanbevelingen voor preventie en behandeling van hoogteziekte (actueel per 2008)

Acute hoogteziekte (AMS) en hersenoedeem (HACE)

Indicatie voor medicinale preventie van AMS, starten 1 dag voor de stijging. Verlaagt mogelijk ook de incidentie van HACE.

 

Alternatief ter preventie van AMS, HACE en HAPE

1. Hoog (boven 2500 m) invliegen vanuit zeeniveau: acetazolamide XE "acetazolamide"  5mg/kg per dag in 2 doses, voor 2-3 dagen, afhankelijk van verder klimschema. Voor de meeste volwassenen betekent dat 250 mg ’s-morgens en 125mg ’s-avonds.

2. Gemiddelde stijgsnelheid (boven 2500 m) ‘gedwongen’ boven de 600 m per dag (slaaphoogteverschil): dosering zie boven, tijdens de snelle stijging plus een dag.

3. Gebleken persoonlijke gevoeligheid voor AMS (meerdere trips): acetazolamide XE "acetazolamide"  (dosering zie boven) afhankelijk van klimschema.

Corticosteroïden zijn effectief als preventicum, zowel voor AMS als voor HACE en waarschijnlijk ook voor HAPE, maar niet het middel van eerste keuze. Pulmonale vaatverwijders als nifedipine zijn preventief werkzaam bij HAPE.

Milde acute hoogteziekte, AMS-score 3 of 4 (op basis van de Lake Louise Scorelijst, zie bijlage 1)

Curatief: rustdag inlasten, paracetamol bij hoofdpijn, desgewenst anti-emetica. Acetazolamide 250 mg binnen 24 uur na ontstaan klachten als paracetamol niet helpt, en vervolgens 250 mg b.i.d.. en rusten, afdalen als hoofdpijn niet verdwijnt.

Ernstige acute hoogteziekte en/of hersenoedeem (HACE), AMS-score ≥5

 

 

Afdalen; indien niet direct mogelijk: zuurstof, flowrate uit fles initieel zo hoog mogelijk (6-10 l/min) en na herstel cyanose of arteriële zuurstofsaturatie (HbSaO2)  ≥ 90% enige uren 2-4 l/min constant of (bij beperkte beschikbaarheid) met intervallen op geleide van HbSaO2% of klinische conditie XE "conditie" . Kunstmatige afdaling in hyperbare druktent als alternatief, na verbetering conditie altijd afdalen. Beschermen tegen afkoeling. Voorts: klinische hulp zoeken en intussen: ·- dexamethason startdosis 8 mg (bij voorkeur intraveneus of intramusculair, anders oraal) en vervolgen met 4 mg oraal per 6 uur;

- acetazolamide 250 mg b.i.d.

Longoedeem (HAPE)

 

 

 

 

Preventief: bij hoge uitzondering: nifedipine XE "nifedipine"  20 mg slow release per 8 uur, enige dagen voor de stijging aanvangen. Beschermen tegen afkoeling. Steroïden (8 mg 2dd) zijn waarschijnlijk ook effectief. Of ook acetazolamide preventief werkt op HAPE is nog onderwerp van studie.

 

Curatief: afdalen. Zuurstof (fles of druktent, dosering als bij hersenoedeem) indien afdaling niet direct mogelijk is. Tevens nifedipine XE "nifedipine"  10 mg p.o. of sublinguaal (gebroken capsule) initieel, vervolgen met 20 mg slow-release per 6 uur, klinische hulp zoeken, patiënt in half zittende houding. Beschermen tegen afkoeling. Alternatief voor nifedipine zijn andere pulmonale vaatverwijders (phosphodiesterase-5 remmers als tadalafil, sildenafil) en β2-adrenerge agonisten (salbutamol).

Ernstige klachten passend bij hoogteziekte, diagnose niet duidelijk

 

Handelen alsof zowel longoedeem als hersenoedeem aanwezig zijn (dus afdalen, en als medicatie zowel acetazolamide, nifedipine XE "nifedipine"  als dexamethason XE "dexamethason" , naast eventueel zuurstof als boven)

 

 NB: De auteur wijst er op dat de uit de geneeskunde steeds nieuwe inzichten voortkomen die bovenstaande gegevens kunnen achterhalen. De auteur kan geen verantwoordelijkheid nemen voor onjuiste informatie. Altijd bij de eigen huisarts of specialist informeren welke medicijnen je mag gebruiken, en in welke dosis!

 

U kunt een e-mailbericht met vragen of opmerkingen over deze website verzenden aan hoogteziekte@hotmail.com
Laatst bijgewerkt: 27 December 2009